De Verhalenkaravaan

Wanneer

Gestart in maart 2023, momenteel lopend zonder vaste einddatum

Wat 

In het intergenerationele project 'De Verhalenkaravaan' gaan we op zoek naar zowel vertellers als luisteraars en maken we de brug tussen kinderen en ouderen door verhalen tussen beide groepen uit te wisselen. We richten ons daarbij specifiek tot verhalen over de straat of wijk waarin ze wonen of gewoond hebben. Samen met de leerkrachten van verschillende Gentse scholen werken we met kinderen rond het thema 'jouw straat', waarbij we verhalen verzamelen. Deze verhalen gaan over specifieke gebeurtenissen in, herinneringen over of droombeelden voor hun straat. De verhalen van enkele enthousiaste vertellers worden opgenomen en vervolgens per verteller gemonteerd tot een coherent verhaal. Met deze verhalen trekt De Verhalenkaravaan naar woonzorgcentra, zodat ouderen kunnen luisteren naar de verhalen ingesproken door kinderen. We gebruiken daarbij een koptelefoon, zodat we de kwaliteit van de audio kunnen garanderen, maar ook zodat mensen zich even kunnen terugtrekken en volledig in het verhaal kunnen opgaan. Daarna kunnen ouderen op hun beurt een verhaal vertellen over hun eigen straat, dat dan weer door de kinderen kan beluisterd worden.

Op die manier verzamelen we een collectie van verhalen - immaterieel erfgoed als het ware - waarmee we onze karavaan telkens uitbreiden. De karavaan an sich is (momenteel nog) geen fysieke installatie, maar bestaat uit een verzameling verhalen die beluisterd kunnen worden door verschillende koptelefoons. Dat maakt De Verhalenkaravaan zeer mobiel en evolutief. Zo kunnen we met onze karavaan ook andere plekken bezoeken (cf. een installatie op een evenement, een vaste plek in één van de musea, een tocht samen met de buurtwerkers langsheen ouderen die nog thuis wonen maar zelden bezoek ontvangen, etc.). Het uiteindelijke doel is het eerste mobiele museum voor immaterieel erfgoed over onze straten te worden.

Waarom 

In de eerste plaats willen we samen met kinderen en ouderen nadenken over onze straten en breder gezien onze leefomgeving. Beide doelgroepen hebben daarbij een andere aanpak en een ander perspectief. We willen in gesprek gaan en naar elkaar luisteren, maar er ook voor zorgen dat deze verhalen ergens gecapteerd en verzameld worden. Uitwisseling tussen beide groepen is daarbij zeer belangrijk, maar door het verschil in tijdsbesteding en levensritme is dit geen evident vraagstuk. Door de verhalen bij de ene groep te gaan halen en naar de andere groep te brengen ontstaat er een indirecte interactie, die voldoende ruimte laat aan beide groepen om naar elkaar te luisteren maar toch op hun eigen levensritme verder te gaan.

Zowel ouderen als jongeren spelen een cruciale rol in het streven naar een inclusievere en diversere visie op de straat, de wijk en de stad. Ouderen dragen generaties aan kennis, zijn vaak enthousiast om hun ervaringen te delen, maar minimaliseren jammer genoeg soms hun rol in het algemene beeld van de stad. Kinderen en jongeren krijgen weinig gewicht in de beslissingen en worden al snel als ‘overlast’ ervaren, maar barsten van creativiteit en verbeeldingskracht. Door kinderen en ouderen op hun eigen manier hun verhalen te laten delen kunnen we elkaar én elkaars leefomgeving nog beter begrijpen, veranderingen in het straatbeeld duiden en de straatcultuur een stem geven. Ook tonen we dat de vaak veronderstelde ‘kloof’ tussen hoe ouderen de publieke ruimte gebruik(t)en en hoe kinderen - of zelfs de doorsnee Gentenaar - dit doen in bepaalde opzichten misschien niet zo sterk verschilt. Die verschillen en raakvlakken zijn net de interessante aspecten om vanuit beleid, maar ook vanuit buurtwerk, de gemeenschap of vanuit de acties en veronderstellingen van iedere Gentenaar zelf op in te spelen. Dit project wil de stemmen van kinderen en ouderen auditief uittekenen en verspreiden.

Prijzengeld 

Met het prijzengeld zouden we investeren in koptelefoons en het maken van een fysieke mobiele kar voor De Verhalenkaravaan. Momenteel werd een cultuursubsidie aangevraagd waarin een kost voor het huren van koptelefoons werd begroot. Om De Verhalenkaravaan sneller ad hoc te kunnen opzetten zouden we onze eigen koptelefoons willen aankopen. Meer specifiek gaat het over een silent disco set met koptelefoons en een zender, zodat mensen zich tijdens het luisteren ook kunnen verplaatsen.

Afbeelding

De afbeelding toont enkele tekeningen van kinderen in de school De Harp, die ze gemaakt hebben bij het verhaal dat ze voor dit project verteld hebben. Wij gingen in mei 2023 al 15 verhalen opnemen en er volgen nog 5 andere verhalen. Daarna gaan we met deze verhalen naar het nabijgelegen WZC Privilege. De Harp is de eerste school in het project. Op de afbeelding zie je ook de opnameapparatuur waarmee de verhalen opgenomen worden.