Jan V.•5 jaar geleden VOORAF:Dit betreft een samenvoeging van 2 Wijkbudget-voorstellen: “Pop-Op” en “Red de Reus”In beide gaat het om “applied puppetry”, toegepast poppenspel.
Dit concept is oa geïnspireerd door “Bread and Puppet-theatre”, (Vermont, USA)
We kiezen ervoor om het woord 'poppenspel' te gebruiken, iplv. de meer trendy benamingen zoals 'figurentheater', 'objecttheater', 'theater der dingen', 'beeldend theater',... vele vlaggen die dezelfde lading dekken.
In afgeslankte vorm is dit project ook opgenomen in het Mach-H voorstel. We streven samenwerking na op alle manieren, met Mach-H en andere projecten.Hier is het project uitvoeriger omschreven en gemotiveerd.CONTEXT:Zowel poppen als reuzen behoren tot de canon van de volkscultuur.Zowat elke Gentenaar kent Pierke, nog steeds actief en succesvol; en naar verluidt heeft Gent ergens nog enkele reuzen... Zowel Pierke als de reuzen komen pas tot leven, bij de gratie en de inzet van buurt-vrijwilligers.Er was een tijd dat veel Gentse wijken hun eigen “Pierkestheater” hadden. Er werd gespeeld voor àlle leeftijden, volwassenen voorop.Zou het niet mooi zijn als de wijk zijn eigen poppentheater had?AMBITIE:Aan de slag gaan met poppenspel, geworteld in de Gentse traditie, doorgroeiend in een brede waaier aan (nieuwe) poppenspelvormen en -toepassingen.Ook in onze wijk sluimeren heel wat verborgen talenten. We willen mensen de kans geven om dit te ontdekken en te ontwikkelen. Het mooie aan poppenspel is dat het een beroep doet op verschillende vaardigheden: iedereen kan zijn steentje bijdragen. Diverse vaardigheden vinden en versterken elkaar: van knippen en naaien, kneden en boetseren, zagen en zeuren tot verzinnen en schrijven in geuren en kleuren,...Poppenspel kan mensen samenbrengen, jong en oud, van hier en elders. Verbinding is essentieel: met diverse bewonersgroepen, organisaties in de wijk, scholen, buurtcentrum,...Het poppenspel kan louter voor de fun zijn, maar het kan ook ergens over gaan: via poppenspel kunnen vragen of (wijk)problemen vaak makkelijker en scherper verwoord en vertoond worden. Dit als aanzet tot zoeken naar antwoorden en oplossingen.Er is het volkse aspect, maar we proberen ook voorbij de variété-clichés te komen.Dit vergt een professionele input: we willen voor de begeleiding een beroep doen op niet enkel poppenspelers, maar ook op plastische kunstenaars, muzikanten, theatermakers,... Steeds voor ogen houdend dat de input aansluit bij de fase in het werkproces waarin de groep zich bevindt.EEN AANTAL FOCUSPUNTEN:– poppen en kinderen:Alle kinderen houden van poppen, ongeacht taal of herkomst.Het is hoopgevend om vast te stellen dat kinderen nog steeds geboeid worden door de eenvoud van poppenspel in tijden van hyperkinetisch entertainment. Ambachtelijk poppenspel als bescheiden antwoord op digitale indigestie.– stedelijke diversiteit:Zowat alle volkeren ter wereld hebben hun poppenspel(traditie).De diversiteit in de wijk brengt een interessante mix van culturele achtergronden en tradities mee. Ook nieuwkomers hebben vaak een schat aan verhalen, met en zonder poppen, vaak als enige bagage. Poppenspelers kunnen hier iets betekenen, als bruggenbouwers over taal- en andere cultuurgrenzen heen.– Intergenerationele werking:we willen alle leeftijden samenbrengen, en van elkaar laten leren. Dus niet enkel op kinderen gericht; we weten uit ervaring dat we via kinderen ook de volwassenen, de ouders, op een spontane, organische manier kunnen bereiken en betrekken.# 1 Concreet: POPPENSPEL1- We maken een speel- en poppenkast-constructie.Deze 'poppenkast' is een vaste aanbouw aan bijv. een picknicktafel, een kiosk, e.d.m.De constructie is een multifunctioneel speeltuig, dat op verschillende manieren kan gebruikt worden:
op regelmatige tijdstippen (bijv. elke eerste zondag vd maand) wordt er een korte poppenspel-act opgevoerd. Waar in het begin vooral door professionals gespeeld wordt, zal het moment geleidelijk aan overgenomen worden door amateurs/vrijwilligers uit de wijk, die een poppenspel-traject hebben gevolgd.
De tafel-poppenkastconstructie is ook vrij te gebruiken door iedereen, en zal zo gemaakt worden dat steeds weer andere manieren om ermee te spelen ontdekt kunnen worden.
2- een mobiele poppenkast. : de 'Publiekstrekker'Een verrijdbare poppenkast, die ingezet kan worden bij allerlei (feestelijke) gelegenheden: inhuldiging van bv. gevelbankjes, een straat vol geveltuintjes, boomplanting,....Aangezien 'groen' een steeds weerkomend element is in deze wijk, denken we aan een ietwat bizarre plantenbak (vol weelderige 'vrouwentongen'?) als 'poppenkast' .3- poppenspel-activiteiten 'à la carte':Het poppenspelproject staat open voor samenwerking in de breedste zin.Concreet denken we aan:
Buren van de Abdij vzw (met wie we in het verleden reeds verschillende poppenspel-projecten hebben gerealiseerd)
In samenwering met het buurtcentrum en andere organisaties kunnen we met de een groep bewoners poppenspel-acts maken voor bijv. Sinterklaas, Haloween, of misschien wel een oudejaarsconference?
in het kader van het Wijkbudget is contact gelegd met enkele initiatieven, die positief reageerden:
Akabe-scouts (“sociaal knooppunt Lousbergpark”)
Cultureel vrouwennetwerk (TCC): apprecieerde de suggestie om iets samen te doen vanuit Turkse poppentraditie (met de figuren van Karagöz en Hacivat)
samenwerking met De Kazematten: aanbod voor kinderen/jongeren, combinatie van theater & poppenspel.
Samenwerking met scholen, ic. Brede School.
...
# 2 Concreet: DE REUSCO-CREATIE VAN EEN REUZENFIGUUR DOOR EN VOOR DE WIJKBEWONERSReuzen, een uitstervend ras?Ze spreken tot de verbeelding, ze zijn er altijd al geweest, overal ter wereld. Toegegeven, veel Vlaamse Reuzen (nee, niet de konijnen!) zijn wat stram van lijf en leden, hebben last van mot en houtworm,...Wat als we tussen dit en een jaar de geboorte mochten meemaken van een nieuwe reus? Een beweeglijke figuur, die zich graag laat omringen door muzikanten, dansers,...De creatie van een reuzenfiguur (M/V/X) is veelomvattend; iédereen kan een bijdrage leveren aan het DNA, de vormgeving, de biografie, het karakter, het tot leven brengen van de reus.De schepping (bevalling?) is geen kleinigheidje; immers, een reus heeft vele vaders en moeders. De hele wijk, alle inwoners en nieuwkomers, moeten zich ermee verbonden voelen. Een reus als beschermer; een nieuwe wijkheilige, zo je wilt. Tijdens de conceptie, waar iedereen bij betrokken is, kan het alle kanten uit: wordt het een M/V/X/...? of een fabeldier? Meer dan waarschijnlijk wordt het een uit de kluiten gewassen Koe, voortrekster van de Coyendansparade/nieuwe stijl!Een co-creatie met wijkbewoners en kunstenaarsConcreet zal er een intens proces doorlopen worden:
Informeren, motiveren, brainstormen, ontwerpen en proberen...
Er wordt een constructie gemaakt, een aankleding genaaid/geborduurd,...
Een reus beweeg je niet zomaar. Zoals er vele scheppers zijn, zullen er ook veel dragers (de zgn. 'pijnders') moeten zijn. Wijkbewoners, jong en oud, die telkens op hun manier de reus tot leven brengen; samen met hem stappen, lopen, dansen,...
De Reus overziet het geheel. Hij geeft een stem aan de wijkbewoners, met oog voor alle diversiteits-schakeringen. Hij durft al eens een standpunt formuleren, of naar het stadhuis trekken om de nodige aandacht te vragen.Aan de slag! Waar wachten we op?!...op wat Wijkbudget-centen (en ev. technische ondersteuning van de stad):
stel dat we van de stad een 'geboortepremie' kregen... want er zijn wel wat kosten aan: medewerking van poppenspeler/begeleider, kunstenaars, deskundigen/ingenieurs,
constructiemateriaal, aankleding, bewegings (manipulatie)- workshops,...
stel dat we de Machariuskerk als 'kraamkliniek' tijdelijk zouden kunnen gebruiken; de kerk zou ook een meerwaarde betekenen in het proces, dat mensen wilt verbinden. De reus, ondanks zijn misschien speels karakter, staat in een oeroude traditie van rituelen, aansluitend bij mythisch elementen in het spel met maskers, poppen en andere creaturen, in alle culturen, overal ter wereld.
Jan Vdm.Budget: 25.000 EUR🖐 Ik wil meehelpen aan dit project!
